Bài Suy Niệm

 

Chết Trong Danh Dự

Người xưa vẫn thường nói: "Trông vậy mà không phải vậy". Một lời nói đơn sơ nhưng đầy triết lư cuộc sống. Có những người "đẹp người nhưng xấu nết". Có những người bên ngoài nhỏ nhẹ, lịch sự nhưng ḷng đầy gian tham xảo quyệt. Có những người miệng nói "nam mô nhưng lại một bồ dao găm". Có biết bao điều diễn ra trước mắt nhưng thực hư lại càng khó phân biệt đúng sai. Cuộc sống thực dụng đă làm cho nhiều người biến chất trở thành kẻ lưu manh, lừa gạt hại người, hại đời. Cuộc sống đề cao vật chất đă khiến nhiều người đang tâm sống bất trung bất hiếu giữa với gia đ́nh, với cha mẹ, với vợ, với chồng, với con. Dầu vậy, giữa cuộc đời hôm nay vẫn c̣n đó những tấm ḷng cao thượng, những trái tim trong trắng, những tâm hồn không để những tham sân si ḍng đời làm băng hoại, hoen ố. Họ luôn sống cao đẹp. Họ luôn bảo vệ giá trị của t́nh người. Họ không bán rẻ phẩm giá v́ một chút của cải mau qua. Họ đă sống đề cao giá trị vĩnh cửu hơn là những giá trị vật chất mau qua, tầm thường.

Nhà văn Pháp Pécaut đă kể một câu chuyện thật cảm động mà chính ông vẫn ân hận mỗi khi nhớ lại chuyện xưa. Ông kể rằng:

Một hôm tôi vừa ra khỏi nhà th́ một em bé trai 12 tuổi chạy đến van nài tôi mua giúp em một hộp diêm quẹt. Động ḷng thương tôi rút ví ra định mua, nhưng tôi lại chỉ có toàn tiền chẵn. Tôi đang ngần ngại th́ thằng bé nói ngay: "Không sao ông ạ, xin ông cứ vui ḷng đưa tiền cho cháu, cháu sẽ chạy đi t́m chỗ đổi tiền rồi trả lại cho ông ngay".

Tôi nh́n thằng bé gương mặt xanh xao của nó có vẻ thành thật đến mức tự hào. Tôi liền trao cho nó một đồng tiền vàng và nó chạy biến ngay về hướng cuối phố. 5 phút trôi qua, rồi 10 phút, tôi bắt đầu hồ nghi về sự ngay thẳng của thằng bé. Và nửa giờ sau th́ tôi hết kiên nhẫn, bỏ đi tiếp tục cuộc dạo phố, ḷng thầm nhủ sẽ chẳng bao giờ c̣n tin vào những bọn lêu lổng đầu đường xó chợ như thế nữa.

Buổi trưa, khi về tới nhà, đúng chỗ ban sáng th́ tôi lại thấy một đứa bé hơn nữa, chỉ độ 8, 9 tuổi, khuôn mặt giống thằng ăn cắp như tạc. Nét mặt nó bộc lộ sự lo âu tuyệt vọng. Nó thổn thức nói với tôi: "Thưa ông, có phải ông đă đưa cho anh cháu một đồng tiền vàng không ạ? Đây là chỗ tiền lẻ. Chính anh cháu nhờ gửi lại cho ông. Chúng cháu đều là trẻ mồ côi nhưng không phải là bọn ăn cắp. Anh cháu không thể trao tận tay ông ngay lúc sáng là v́ anh cháu đă bị xe đụng khi vội chạy đi t́m chỗ đổi tiền. Cháu . . . cháu sợ rằng anh cháu chết mất thôi . . ." Tôi bàng hoàng vội hỏi thằng bé trong tiếng nghẹn ngào: "Thế bây giờ anh cháu nằm ở đâu? Dắt bác đến gặp anh cháu ngay đi".

Tôi rảo bước gần như chạy sau em bé. Chúng tôi rời khỏi những khu phố giầu sang để lách vào những con hẻm lầy lội của một khu lao động nghèo khổ. Em bé dừng lại một căn lều xiêu vẹo. Trong một xó tối, tôi nhận ra thằng bé bán diêm quẹt ban sáng. Nó nằm dài bất động trên một đống áo quần cũ rách, mặt trắng bệch v́ mất khá nhiều máu.

Tôi lặng lẽ cúi xuống hôn lên vầng trán bị giập nát v́ vết thương của em. Tôi ân hận v́ cái nh́n thiển cận của tôi. Tôi nuối tiếc v́ sự đánh giá thiếu cân nhắc của ḿnh. Nhưng tôi lại thầm cám ơn đời đă cho tôi gặp được một tâm hồn trẻ thơ vô cùng trong trắng ngay giữa cảnh đời nghèo khó và đau khổ đến cùng cực…

Vâng, giữa cuộc đời mà người ta đang đua nhau tranh giành miếng cơm manh áo đến nỗi coi nhẹ nhân phẩm, nhân vị th́ vẫn c̣n đó những con người biết sống nghèo khó mà ḷng thanh sạch. Giữa cuộc đời mà người ta đang loại trừ và hăm hại lẫn nhau chỉ v́ một chút địa vị, bổng lộc th́ vẫn c̣n đó những con người t́m niềm vui trong đời sống yêu thương, phục vụ một cách quảng đại và vô vị lời.

Thằng bé trong câu chuyện đă sống cao thượng, nó không v́ tiền mà đánh mất danh dự. Nó thà chết chứ không để ḷng tốt bị đánh cắp trong xă hội hôm nay. Nếu xă hội mà mỗi người đều biết trọng danh dự, trọng lẽ phải th́ cuộc đời đâu c̣n nước mắt, trần gian đâu c̣n đọa đầy mà là thiên đàng tại thế. Nếu cuộc đời ai cũng biết trần gian là tạm bợ, thiên đàng mới là vĩnh cửu, có lẽ họ sẽ sống cao thượng, sống thanh sạch, sống công b́nh bác ái hơn là gian dối, tham lam tầm thường.

Nguyện xin Chúa là Đường là sự thật và là sự sống giúp chúng ta biết đi theo đường lối vẹn tuyền, biết t́m kiếm của ăn không bao giờ hư nát, biết chọn Chúa là phần gia nghiệp đời đời. Amen.

 

Lm. Jos Tạ Duy Tuyền

 

* * * * *   * * * * *