Bài Giảng Chúa Nhật 13 Thường Niên - Năm A

Giảng thuyết: Lm. GB Nguyễn Đ́nh Hoàng

Trong cuộc sống này, tất cả mọi thứ đều có cái được và có cái mất.  Được và mất không hẳn là 2 điều đối nghịch và đối chọi nhau, mà nhiều lúc, được và mất là 2 điều luôn liên kết và bổ túc cho nhau.  Trong cái ta “được” luôn có cái “mất”, và trong cái “mất” th́ ta lại cái “được”.  Được mất thể hiện ở rất nhiều phương diện và rất đa dạng trong cuộc sống.  Ví dụ như, t́nh yêu có thể đem đến cho con người niềm vui, nhưng nó cũng khiến người ta đau khổ; tiền tài có thể cho con người sự hưởng thụ, nhưng nó cũng là nguyên nhân khiến người ta phiền năo.

Có người kiếm được nhiều tiền, có được sự nghiệp, danh tiếng nhưng có khi lại mất đi sức khỏe, thậm chí mất đi t́nh yêu, mất đi gia đ́nh.  Có người th́ sự nghiệp, thành tích đều không có nhiều, nhưng chất lượng cuộc sống, sức khỏe, gia đ́nh lại vô cùng tốt đẹp.  Có những điều thoạt nh́n th́ thấy như là không công bằng, nhưng thực tế nó lại rất công bằng với tất cả mọi người.

Người ta thường cho rằng, người có tiền th́ sẽ hạnh phúc, nhưng thực tế đây là một quan niệm chưa hẳn là hoàn toàn đúng… v́ có nhiều tiền, có sự nghiệp chưa hẳn sẽ hạnh phúc, và cũng không hẳn, ít tiền mà không có niềm vui.

Người th́ có trước rồi mất sau, người th́ mất trước được sau… không ai mà không có lúc được rồi mất, hay là mất rồi lại được.  Chỉ là chúng ta sẽ được cái ǵ mà mất cái ǵ; hay là chúng ta sẽ bị mất cái ǵ để được cái ǵ.  Có người chịu mất cái nhỏ để được cái lớn; thế nhưng cũng có người mù quáng lại đánh mất cái được lớn để kiếm cái lợi nhỏ.  Có người thà mất tiền bạc để có sức khỏe, có gia đ́nh, có t́nh yêu.  Có người thà mất chút công danh, lợi lộc để giữ cho tâm được trong sáng, giữ cái nhân cách và nhân phẩm của con người.  Họ sống theo nhân cách “đói cho sạch, sách cho thơm”.  Thế nhưng cũng có những kẻ th́ v́ một chút quyền lợi cá nhân, quyền lợi phe nhóm đă bán rẻ lương tâm, sống một cách đê hèn, rẻ mạt.

Giống như trong mấy tuần qua, một vài gương mặt tiêu biểu mà chúng ta thấy họ sống theo lối này đó là bà Nancy Pelosi và Joe Biden của đảng Dân Chủ... họ cũng chỉ muốn được thêm vài lá phiếu của một số người, họ đă không ngần ngại đánh mất cái tự tôn, danh dự, thể diện, và liêm sĩ của một con người, quỳ gối tưởng nhớ George Floyd.  Việc quỳ xuống đầu tiên được phát xuất từ những người cảnh sát - họ làm như thế để cố ư nói - là họ xin lỗi v́ một thành phần cảnh sát đă làm sai, v́ đă gây ra cái chết cho một người không nên và đáng phải chết.  V́ thế, việc quỳ gối của cảnh sát là một việc làm hết sức nhân văn, một hành động rất đẹp và quân tử.  Nhưng khi bà Nancy Pelosi và Joe Biden của đảng Dân Chủ quỳ xuống th́ không c̣n là một lời xin lỗi mà đó lại là: một việc làm mị dân, một việc lấy ḷng người khác để kiếm một vài lá phiếu th́ quả thật một hành động thô thiển, biến thái… một sự giả tạo lố bịch và hài hước.

Cho nên ta mới thấy: được và mất trong cuộc sống và trong đời người cũng tùy cách người ta chọn.  Bậc quân tử th́ chọn thà mất những cái lợi nhỏ vật chất, mất đi cái danh, cái lợi tầm thường để sống cho lư tưởng thanh cao - sống cho t́nh người cao đẹp.  C̣n kẻ tiểu nhân th́ chọn đánh mất danh dự, nhân phẩm, tư cách, và thậm chí hy sinh biết bao nhiêu chuyện, bao nhiêu người để cho ḿnh được cái danh, cái lợi, cái vật chất tầm thường, rẻ tiền.

Chúa Giêsu trong bài tin mừng hôm nay, dạy không chỉ cho các môn đệ năm xưa, mà con dạy cho tất cả chúng ta hôm nay, phải biết bỏ đi, bị mất đi những ǵ tạm bợ, chóng qua, thậm chí nếu cần phải bỏ cả con người, bỏ cả tính mạng của ḿnh, để chọn những cái cao quư và vĩnh cữu.  Ngài nói “kẻ nào yêu mến cha mẹ, vợ chồng, con cái hơn Thầy th́ không xứng đáng với Thầy.”  Nói như vậy không phải là Chúa chủ trương bất hiếu - bởi chính Chúa Giêsu cũng có 1 người cha và 1 người mẹ, và Ngài đă luôn phục tùng cha mẹ Ngài.  V́ thế, không phải là Chúa Giêsu muốn chúng ta sống không cần hiếu thảo với cha mẹ, không cần sống trọn trách nhiệm trong gia đ́nh. 

Nhưng ngược lại, Ngài c̣n đ̣i buộc chúng ta phải thi hành nó một cách tốt đẹp nhất! Điều răn thứ bốn, Chúa dạy chúng ta phải thảo kính cha mẹ.  Chúa cũng dạy chúng ta phải chu toàn bổn phận hằng ngày trong gia đ́nh.  Thế nhưng, dù là phải thảo kính cha mẹ, dù là phải sống trọn trách nhiệm trong gia đ́nh - th́ cũng không v́ thế mà vượt trên giới răn quan trọng và căn bản nhất, đó là: “ngươi hăy yêu mến Chúa là Thiên Chúa ngươi hết ḷng, hết linh hồn, hết sức, và hết trí khôn ngươi”.  Thờ phượng và kính mến Chúa vẫn là giới răn đầu tiên và căn bản nhất.

Chúa Giêsu không đ̣i hỏi những kẻ theo Ngài phải từ bỏ cha mẹ hay con cái.  Bởi v́ việc theo Chúa tự nó không phải là một cái ǵ mâu thuẫn với việc hiếu thảo với cha mẹ và yêu thương con cái.  Ngược lại, khi ta đă đặt Chúa lên trên, và đă yêu Chúa đủ cả linh hồn, cả sức lực, cả trí khôn, th́ những mối liên hệ khác: như cha mẹ, vợ chồng, con cái sẽ được nâng lên một bậc thang giá trị mới.  Kinh nghiệm hằng ngày cho chúng ta điều đó: gia đ́nh nào mà giữ và sống đạo tốt, th́ đời sống gia đ́nh, các mối dây liên hệ trong gia đ́nh cũng được tốt đẹp. 

Cho nên chúng ta mới thấy, khi chúng ta đặt những giá trị cuộc sống lên một bậc thang giá trị mới, khi chúng ta biết sống cho lư tưởng cao đẹp, cho t́nh người trong sáng, th́ những ǵ ở dưới cũng được nâng lên… và đó là lối sống của bậc đại trí và bậc thánh nhân.   C̣n ngược lại, khi chúng ta hạ thấp giá trị cuộc sống, hạ thấp giá trị con người, v́ lợi ích và để được vật chất, danh lợi, th́ chúng ta sẽ làm cho nhân cách con người của ḿnh xuống thành méo mó, thấp hèn, và chúng ta trở thành kẻ tiểu nhân.

V́ thế, không phải cứ thu vào là được, mà buông ra là mất.  Nhiều khi phải chịu mất trước rồi mới được sau.  Mất nhỏ để được lớn.  Mất ít để được nhiều.  Vấn đề là phải xác định xem đâu là cái được thực sự, lâu bền, trọn vẹn, đâu là cái được quan trọng nhất và cần thiết nhất.  Người Kitô hữu đúng nghĩa, người công giáo thực sự - phải là người luôn biết say mê cái được vĩnh cửu, và v́ thế họ chấp nhận những cái mất mát tạm thời.  Các Thánh đă sống và đă chọn như thế.  Các Thánh đă chọn mất mát nhiều thứ… thậm chí cả công danh sự nghiệp, gia đ́nh, và cả mạng sống để có Chúa và có được nước Trời

Lời Chúa hôm nay gởi đến cho mỗi người chúng ta một sứ điệp: đó là nếu v́ Chúa mà phải chịu thiệt tḥi, chịu mất mát một chút về vật chất, một chút về danh lợi, th́ cái chúng ta được sẽ là nước trời, sẽ là sự sống vĩnh cửu, và nhất là chúng ta sẽ có Chúa làm gia nghiệp.  V́ thế người Kitô hữu chấp nhận cái mất hiện tại để được cái tương lai… chấp nhận mất đời này để được đời sau… chấp nhận mất cái tạm bợ để được sự sống vĩnh cửu.  

Hôm nay, Chúa Giêsu khẳng định cho chúng ta một chân lư: “Ai t́m mạng sống ḿnh, sẽ mất. Ai đành mất mạng sống ḿnh, sẽ gặp lại”.  Đó là nghịch lư của đạo Công Giáo, của Kitô giáo.  Và đó cũng là chân lư của cuộc đời.   Thánh Phanxicô Assisi đă cảm nghiệm sâu xa chân lư này nên đă thốt lên lời ca bất hủ: “V́ chính khi hiến thân là khi được nhận lănh.  Chính lúc quên ḿnh là lúc gặp lại bản thân. V́ chính khi thứ tha là khi được tha thứ. Chính lúc chết đi là khi vui sống muôn đời”.

Chúng ta cùng cầu xin Chúa ngày hôm nay, giúp mỗi người chúng ta dám từ bỏ chính ḿnh, dám từ bỏ những cái tạm bợ, vật chất, tiền bạc, thậm chí cả mạng sống ḿnh v́ Chúa, th́ chúng ta sẽ t́m được tất cả ở trên quê trời.    

Lm. GB Nguyễn Đ́nh Hoàng

* * * * * *   * * * * * *