Ḷng Thảo Hiếu Với Tiên Nhân

Mồng 2 Tết

 

Sách khải huyền có viết: “Phúc thay kẻ nhắm mắt ĺa đời, đă ĺa đời trong ơn nghĩa Chúa. Trải qua bao nhọc nhằn vất vả, giờ đây họ xứng đáng nghỉ ngơi. V́ công đức xưa kia vẫn c̣n theo họ măi” (Kh 14, 13). Lời Kinh thánh giúp ta hiểu rơ của những người đi trước đă nhắm mắt ĺa đời trong ân nghĩa Chúa. Niềm tin Kitô giáo dậy nhân loại, dậy mỗi người Kitô hữu rằng bổn phận của người c̣n sống có bổn phận và nghĩa vụ đối với những người đă khuất, đặc biệt đối với các bậc tiền nhân, tiên tổ, ông bà, cha mẹ. Đây cũng là điều răn thứ bốn trong mười thập giới của Đạo công giáo. Riêng đối với người Việt Nam vấn đề đạo hiếu có một tầm quan trọng đối với cá nhân, gia đ́nh và họ hàng thân tộc.

 

Người Việt Nam mang nặng Chữ Hiếu

 

Đối với người Việt Nam chữ hiếu luôn đứng đầu trong mọi đức tính sẵn có của con người. Người Việt Nam vốn lấy đạo đức làm căn ban cho cuộc sống, cho bản thân, cho gia đ́nh và cho ḍng tộc của ḿnh. Con cái thảo hiếu với cha mẹ lúc c̣n sống, khi cha mẹ đă khuất, người con hiếu thảo là người con luôn tưởng nhớ tới cha mẹ bằng việc cầu nguyện, xin lễ cho những người thân đă mất. Người Việt thường có bàn thờ gia tiên để tôn kính tổ tiên, ông bà cha mẹ đă qua đời. Sự hiếu thảo của con cái được thể hiện bằng nhiều cách như khi cha mẹ c̣n sống, con cái kính trọng, nuôi dưỡng, vâng phục cha mẹ và khi các vị đă mất, con cái cháu chắt lại tưởng nhớ tới các bậc tiền nhân trong những ngày giỗ, ngày kỵ, này tết nơi gia đ́nh, nơi ḍng tộc của ḿnh. Người Việt Nam cũng không chỉ đóng khung trong gia tộc, gia đ́nh mà họ c̣n đi xa hơn biết ơn cả đối với những người đă hy sinh để xây dựng quê hương, bảo vệ đất nước.

 

Tấm ḷng tốt, sự biết ơn là một nét độc đáo trong nền văn hóa và đạo đức của người Việt Nam. Chính v́ thế, người Kitô hữu Việt Nam đă cảm nghiệm sâu xa giới luật thứ bốn của đạo công giáo và hài ḥa với truyền thống tôn kính, tưởng nhớ, ghi ơn những người đă có công với đất nước, quê hương, dân tộc.

 

Niềm tin Kitô giáo

 

Người Kitô hữu thể hiện chữ hiếu Kitô giáo bằng nhiều cách : khi cha mẹ c̣n sống, con cái chăm sóc, phụng dưỡng cha mẹ, khi cha mẹ đă khuất ḷng hiếu thảo được thể hiện bằng việc cầu nguyện, dâng lễ, làm việc lành dành riêng cho cha mẹ đă qua đời. Việc chăm sóc mồ mả, nhớ ngày giỗ, ngày kỵ, hương nhang, nến đèn cho người chết cũng là một cách biểu tỏ ḷng biết ơn đối với những kẻ đă khuất, đă chết. Xưa có quan niệm theo Chúa, theo đạo công giáo là bỏ tổ tiên, bỏ ông bà cha mẹ, quan niệm ấy đă lỗi thời v́ xưa kia đă có ngộ nhận như thế. Nay, người công giáo là người nhận mọi người là anh em. Theo Chúa, theo đạo, người Kitô hữu như được dọn trước để mở rộng ṿng tay đón nhận mọi người. Người Kitô hữu không chỉ đóng khung trong gia đ́nh, gia tộc, họ hàng của ḿnh mà họ c̣n có nhiều tổ tiên, ông bà, cha mẹ v́ đạo Chúa bao gồm tất cả mọi người không loại trừ bất cứ ai. Trong t́nh yêu của Chúa mọi người đều là anh em với nhau. Đức ái Kitô giáo không phân biệt, không loại trừ bất cứ người nào.

 

Ngày mồng hai tết, Giáo Hội Việt Nam dành ngày này để kính nhớ tổ tiên, ông bà cha mẹ, đây là một việc làm thật đáng trân trọng và hữu ích v́ trong những ngày tết, mọi người đều vui vẻ, hạnh phúc sum vầy, êm ấm để ăn tết, tưởng nhớ, dâng lễ và cầu nguyện cho những bậc tiền nhân là một nghĩa cử cao đẹp và là một nhắc nhớ cho mọi người hăy sống hiếu thảo, hăy thực hành giới luật thứ bốn của thập giới Kitô giáo. Sống đạo hiếu là nét son văn hóa và nét nổi bật đức tin của người Kitô hữu Việt Nam.

 

Lạy Chúa là Cha rất nhân từ, Chúa dậy chúng con phải giữ ḷng hiếu thảo. Hôm nay, nhân dịp đầu năm mới, chúng con họp nhau để kính nhớ tổ tiên và ông bà cha mẹ. Xin Chúa trả công bội hậu cho những bậc đă sinh thành dưỡng dục chúng con, và giúp chúng con luôn sống cho phải đạo đối với các Ngài.

 

Lm. Giuse Nguyễn Hưng Lợi

 

* * * * *   * * * *