Nguồn Gốc và Ư Nghĩa Lễ Tạ Ơn (Thanksgiving)

 

Thanksgiving được coi là dịp để bày tỏ ḷng biết ơn nhau và nhất là Tạ Ơn Chúa đă ban cho vụ mùa màng đưọc sinh hoa kết trái, lương thực đồi dào và dùng đủ, và tất cả các ơn lành khác ta nhận được trong cuộc sống. Lễ Tạ ơn thường được tổ chức với gia đ́nh và bạn bè gặp gỡ, cùng chia sẻ niềm vui, và nhất là một bữa tiệc buổi tối, gia đ́nh sum họp ăn uống vui vẻ. Đây là một ngày quan trọng cho đời sống gia đ́nh, nên dù ở xa, con cháu thường về với gia đ́nh.

Tại Mỹ, ngày lễ này được tổ chức vào Thứ Năm, tuần lễ thứ 4 trong tháng 11 hằng năm. Người ta thường được nghỉ 4 ngày cuối tuần cho ngày lễ này tại Hoa Kỳ: họ được nghỉ làm hay nghỉ học vào ngày thứ Năm và thứ Sáu của tuần Lễ Tạ ơn. Lễ Tạ ơn thường được tổ chức tại nhà, khác với ngày Lễ Độc Lập Hoa Kỳ hay Giáng Sinh, những ngày lễ mà có nhiều tổ chức công cộng (như đốt pháo hoa hay đi hát dạo).

 

Nguồn Gốc Lễ Thanksgiving Đầu Tiên:

 

Chuyện kể rằng những người hành hương sang đất nước này bắt đầu trên chuyến tầu Mayflower chính là những người theo đạo tin lành thuộc nhà thờ Separatist Church, phát xuất từ nước Anh. Trước tiên họ rời Anh sang Ḥa Lan để tránh bị đàn áp tôn giáo. Ở đây họ được thoải mái với tín ngưỡng của họ, nhưng dần dần họ không ḥa hợp được với cách sống của người Dutch có khuynh hướng không tin vào thượng đế. Để t́m một đời sống khá hơn, những giáo dân Separatist này thương lượng với một công ty chứng khoán Anh tài trợ cho họ Hành Hương vào Mỹ. Thế mà phần đông những người lên tầu Mayflower lại không phải là người họ đạo Separatist, nhưng được thuê để bảo vệ dịch vụ của công ty. Chỉ có một phần ba dân số trên tầu là chính gốc giáo dân Separatist thuộc các thuộc địa của nước Anh.

 

Những người hành hương này đổ bộ tại Plymouth Rock (Massachusetts) vào ngày 11 tháng 12 năm 1620. Mùa đông đầu tiên rất khắc nghiệt. Ngay cuối thu họ đă mất đi 46 người trong số 102 người khởi hành trên tầu Mayflower. Nhưng mùa gặt của năm 1621 lại là một mùa tốt đẹp. Những người c̣n sống sót quyết định làm tiệc ăn mừng, gồm cả 91 người da đỏ, là những người đă giúp dân Hành Hương sống c̣n trong năm đầu. Dân Hành Hương tin rằng họ không thể tồn tại được năm đó nếu không có người da đỏ giúp đỡ. Buổi lễ cử hành theo phong tục cổ truyền mừng mùa màng của Anh hơn là chỉ có "tạ ơn". Tiệc kéo dài 3 ngày.

 

 

Thống đốc William Bradford cử 4 người chuyên săn gà vịt rừng để săn vịt, gà và ngỗng cho buổi tiệc. Mặc dù không biết có phải gà rừng là một phần chính cho bữa tiệc không? Tuy nhiên, chắc chắn là họ dùng thịt loài lông vũ. Danh từ "turkey" từ đó được những người Hành Hương dùng cho những giống chim rừng.

 

Thêm một món mới mẻ sau này là bánh bí đỏ (pumpkin) được bầy trên những bàn ăn của ngày lễ Tạ Ơn. Nhưng có điều không may là ở bữa tiệc đầu tiên những thực phẩm làm bằng bột ḿ không có, cho nên bánh ḿ và các thứ bánh ngọt khác làm bằng bột không có trên bàn. Tuy nhiên họ ăn bí đỏ luộc, và họ làm bánh chiên bằng bột ngô. Lúc đó trên bàn cũng không có sữa, nước táo, khoai tây hay bơ. V́ họ không có nuôi ḅ như gia súc để có bơ sữa, và khoai tây lúc đó được những người Âu châu coi như là thức ăn độc. Nhưng tiệc có thêm cá, những loại trái dâu, rau cải soong, tôm hùm, nghêu ṣ, thịt chim rừng, trái cây khô và trái mận tươi.  

 

Lễ Tạ Ơn không được ăn mừng ở năm kế tiếp. Nhưng vào năm 1623 sau nhiều lần hạn hán những người Hành Hương của các thuộc địa cùng nhau tụ lại cầu nguyện cho mưa xuống. Sau khi mưa liên tiếp trút xuống mấy ngày, thống đốc Bradford tuyên bố một ngày Tạ Ơn nữa, và họ lại mời những người bạn da đỏ. Rồi măi đến tháng 6 năm 1676 mới có thêm một ngày Tạ Ơn khác.

 

 

Vào ngày 20 tháng 6 năm 1676 hội đồng thành phố Charlestown, tiểu bang Massachusetts, họp lại bàn quyết định thế nào để cử hành lễ tạ ơn xứng đáng này. Họ chọn ngày 29 tháng 6 và lễ này sẽ không có người da đỏ.

 

Tháng 10 năm 1777 lần đầu tiên cả 13 thuộc địa ăn mừng lễ, nhưng chỉ có một lần đó thôi.

 

Tổng Thống George Washington tuyên bố ngày lễ Tạ Ơn Quốc Gia vào 1789, mặc dầu gặp một vài phản đối. Có người không nghĩ là những cố gắng của dân Hành Hương thuộc về vấn đề của quốc gia. Tổng Thống Thomas Jefferson không hài ḷng với cái ư tưởng cần một ngày để tạ ơn.

 

Nhờ Sarah Josepha Hale, chủ bút của một tờ báo, cố gắng thuyết phục mọi người công nhận lễ Tạ Ơn bằng những bài trên báo của bà Boston Ladies’ Magazine, và Godey’s Lady’s Book. Sau 40 năm vận động bằng những bài viết, thư từ cho các thống đốc và các tổng thống, mục đích của bà theo đuổi được đáp ứng, vào năm 1863, tổng thống Lincoln tuyên bố ngày Thứ Năm cuối cùng của tháng 11 là ngày nghỉ quốc gia cho lễ Tạ Ơn.

 

Sau tổng thống Lincoln, ngày lễ có thay đổi vài lần ở những tổng thống kế tíếp. Tổng thống Franklin Roosevelt định ngày thứ Năm của tuần lễ thứ ba trong tháng 11 cho xa với ngày lễ Giáng Sinh, nhưng dân chúng phản đối, nên hai năm sau đó ngày lễ lại đổi vào tuần thứ tư.

 

Bắt đầu từ năm 1941 Lễ Tạ Ơn vào Thứ năm của cuối tháng 11 được coi như ngày lễ chính thức hàng năm cho dân Mỹ.

Những Hoạt Động Trong Ngày Tạ Ơn Tại Hoa Kỳ

Một hoạt động không thể thiếu vào dịp Tạ Ơn là mua sắm. Ngày thứ Sáu (sau ngày Lễ Tạ Ơn) là ngày mua sắm đông nhất trong năm tại Hoa Kỳ. Bắt đầu từ những năm 1930, mùa mua sắm nhân dịp Giáng Sinh bắt đầu khi lễ Tạ Ơn kết thúc.

Tại thành phố New York, cuộc diễu hành nhân ngày Tạ Ơn của Tập đoàn Macy's được tổ chức hàng năm tại khu trung tâm Manhattan. Cuộc tuần hành được tổ chức theo các chủ đề đặc biệt nào đó, hoặc mô phỏng các cảnh trong những vở kịch trên sân khấu Broadway kèm theo những chùm bóng lớn vẽ nhiều nhân vật hoạt h́nh hoặc diễn viên truyền h́nh nổi tiếng. Diễu hành nhân dịp Tạ Ơn cũng diễn ra ở một số thành phố khác như Plymouth, Los Angeles, Houston, Philadelphia và Detroit ...

 

 


Một hoạt động chính khác trong dịp lễ Tạ Ơn tại Mỹ là đá bóng (American football). Nó được coi là một phần quan trọng trong ngày Lễ Tạ Ơn. Theo truyền thống, hai đội chuyên nghiệp sẽ giao đấu vào ngày Tạ Ơn, song đến gần đây, các trận bóng được tổ chức vào ngày trong tuần, không phải vào Chúa Nhật. Các đội chuyên nghiệp thường đấu nhau trong ngày này để khán giả có thể xem trên truyền h́nh. Thêm vào đó, nhiều đội banh trung học hay đại học cũng đấu nhau vào cuối tuần đó, thường với các đối thủ lâu năm.

 

(Sưu tầm)